Τάλα: Η κοινότητα με τους περισσότερους μη Κύπριους μόνιμους κατοίκους

Τάλα: Η κοινότητα με τους περισσότερους μη Κύπριους μόνιμους κατοίκους

Είναι η μοναδική κοινότητα της Κύπρου της οποίας η πληθυσμιακή σύνθεση δεν είναι υπέρ του κυπριακού στοιχείου. Η Τάλα, σε απόσταση λίγων μόνο χιλιομέτρων από την αστική περιοχή Πάφου, παρουσιάζει το μοναδικό φαινόμενο να έχει τόσους ξένους μόνιμους κατοίκους όσοι είναι και οι αυτόχθονες.

Αποτέλεσμα της έντονης οικιστικής ανάπτυξης παραθεριστικής αρχικά και μόνιμης στη συνέχεια κατοικίας, αλλά και του εκπληκτικού φυσικού περιβάλλοντός της, που προσέλκυσε τις προηγούμενες δεκαετίες ξένους μόνιμους κατοίκους υψηλών εισοδηματικών τάξεων, η Τάλα παρουσιάζει σήμερα τη μοναδική ιδιαιτερότητα της «ισοπαλίας» στην κατανομή ντόπιων και αλλοδαπών μόνιμων κατοίκων.


Η κοινοτάρχης Τάλας Αρετή Πιερίδου επισημαίνει ότι από τους πέντε χιλιάδες κατοίκους της κοινότητας, οι 2.600 είναι Κύπριοι και οι 2.400 αλλοδαποί. Και όχι μόνο αυτό, αλλά, ούτε λίγο ούτε πολύ, οι άνθρωποι αυτοί κατανέμονται σε 13 εθνικότητες. «Από Βρετανούς, Ρώσους και Άραβες, που ήταν αριθμητικά οι περισσότεροι ανέκαθεν», επισημαίνει, «μέχρι Νορβηγούς, Γερμανούς, τώρα και Κινέζους, μια πανσπερμία φυλών ζει μόνιμα στην Τάλα και τους νέους οικισμούς γύρω από τον παραδοσιακό πυρήνα του χωριού.

«Το γεγονός αυτό έφερε μεγάλη και γοργή ανάπτυξη στην Τάλα. Μια ανάπτυξη που ήταν ίσως μεγαλύτερη από ό,τι μπορούσαμε να εξυπηρετήσουμε. Είμαστε ωστόσο πολύ ικανοποιημένοι από την πραγματικότητα αυτή, διότι ουσιαστικά σε αυτούς οφείλουμε τη σημερινή ανάπτυξη και δημοφιλία μας.

«Η Τάλα, για να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους, ουσιαστικά δεν υπήρχε καν στον χάρτη προηγουμένως. Δεν είχε τίποτα να προσφέρει για απασχόληση στους κατοίκους τους, οι οποίοι έφευγαν μαζικά προς τις πόλεις. Η τεράστια ανάπτυξη, λόγω της ζήτησης κατοικίας από ξένους, μας εκτόξευσε οικονομικά, κοινωνικά και εμπορικά».

Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι, πέραν των πολύ μεγάλων αριθμών, οι ξένοι κάτοικοι Τάλας είναι, σε αντίθεση με το τι συμβαίνει συνήθως σε άλλες περιπτώσεις, ιδιαίτερα ενεργοί στα κοινά της κοινότητας. Η κοινοτάρχης Τάλας τονίζει ότι τόσο οικονομικά, όσο και μορφωτικά, οι πλείστοι ξένοι μόνιμοι κάτοικοι ήταν πάντοτε ένα βήμα μπροστά από τους ντόπιους, γεγονός που συνέτεινε στο να λειτουργήσουν ως «ατμομηχανή» και για την τοπική κοινωνία.

«Είναι άνθρωποι πολύ κοινωνικοί», επισημαίνει, «με μια κουλτούρα που εμείς δυστυχώς δεν διαθέτουμε. Πρωτίστως, διαθέτουν την κουλτούρα του εθελοντισμού σε τρομερό βαθμό, όποτε οργανώνουμε ως Κοινοτικό Συμβούλιο μια εκδήλωση, θα πάρουμε δεκάδες τηλεφωνήματα από αυτούς για να ρωτήσουν αν μπορούν να βοηθήσουν σε κάτι και πώς μπορούν να μετάσχουν.

«Είναι οργανωμένοι σε συνδέσμους αναλόγως της περιοχής της Τάλας στην οποία κατοικούν. Σε ένα μικρό χωριό, να σκεφτείτε ότι έχουν τον Σύνδεσμο της περιοχής Καμάρες, τον Σύνδεσμο της περιοχής Στέφανη, τον Σύνδεσμο Μελισσόβουνου.

«Έρχονται πάντα οργανωμένοι, με καταγραμμένα προβλήματα, παρατηρήσεις και εισηγήσεις, συζητώντας πολιτισμένα με την κοινοτική αρχή. Γεγονός πολύ βοηθητικό και για μας, καθότι η Τάλα είναι διασπαρμένη σε μια τεράστια έκταση και δεν μπορείς να γνωρίζεις τα πάντα από μόνος σου».

Η Τάλα κατέχει και μια άλλη πρωτιά, πέραν του τεράστιου για το μέγεθός της αριθμού των αλλοδαπών μόνιμων κατοίκων: Είναι η μοναδική στην επαρχία Πάφου και ενδεχομένως παγκύπρια κοινότητα στην οποία ο τουρισμός έχει πλήρη εξειδίκευση στο θρησκευτικό σκέλος. Η φημισμένη διεθνώς Μονή Αγίου Νεοφύτου συνέτεινε σε αυτό, το αξιοσημείωτο όμως είναι ότι ακόμη και μια εκκλησία που ανεγέρθη μόλις πρόσφατα έχει κιόλας μετατραπεί σε σημείο καθημερινής επίσκεψης λεωφορείων με εκατοντάδες Ρώσους περιηγητές.

Η Τάλα ήταν η μοναδική κοινότητα, μαζί με τον Δήμο Πέγειας, που εξαρχής αρνήθηκε κατηγορηματικά να ενταχθεί στο ΣΑΠΑ και να δεχθεί τη δημιουργία αποχετευτικού συστήματος. Σε μια χρονική περίοδο που το σκάνδαλο του αποχετευτικού δεν είχε αποκαλυφθεί ακόμη και που οι πλείστες κοινότητες της επαρχίας είχαν αιτηθεί συμπερίληψή τους στο Συμβούλιο Αποχετεύσεων για τις κατοπινές φάσεις, η Τάλα επέμεινε και πέτυχε τελικά την εξαίρεσή της και μάλιστα όπως φαίνεται σε μόνιμη βάση.

«Πρώτα από όλα, εμείς διαφωνούσαμε με την κεντρική θεωρία λειτουργίας του ΣΑΠΑ» εξηγεί η κ. Πιερίδου. «Το να πληρώνει μια κοινότητα 10 ή 15 χρόνια πριν την κατασκευή τέλη αποχετευτικού είναι αδιανόητο. Πληρώνεις για μια υπηρεσία από τότε που την απολαμβάνεις, όχι μια και δύο δεκαετίες έναντι. Κυρίως, όμως, η εξαίρεσή μας στηρίχθηκε σε αδιάσειστα γεωμορφολογικά δεδομένα. Οι τεράστιες υψομετρικές διαφορές καθιστούσαν αδύνατη τη λειτουργία συστήματος αποχέτευσης στην περιοχή μας και στη λειτουργία αντλιοστασίων, πράγμα που αναγνώριζαν όλοι.

«Το σημαντικό όμως είναι ότι ερευνήσαμε και ανακαλύψαμε ότι στην Ευρώπη το 70% των κρατών έχουν το σύστημα που έχει τώρα η Τάλα και που είχε όλη η Κύπρος προ των αποχετευτικών συστημάτων: Συπτικός-απορροφητικός λάκκος. Μόνο οι περιοχές που γειτονεύουν με παραλίες και ποταμούς είναι υποχρεωτικό να κάνουν αποχετευτικό.

»Η Τάλα υδροφόρα στρώματα δεν έχει και τα έξοδα για αποχετευτικό σε τέτοιες υψομετρικές διαφορές θα ήταν εξωπραγματικά για τα κυπριακά δεδομένα. Ήταν έξω από κάθε λογική να μπούμε σε τέτοια περιπέτεια, όταν μάλιστα η κρίση άρχισε τότε να δείχνει τα δόντια της και στην Κύπρο».

Η ιδιαιτερότητα αυτή έγινε τελικά αποδεκτή από τους αρμόδιους φορείς, με αποτέλεσμα η Τάλα να εξαιρεθεί από την υποχρέωση κατασκευής αποχετευτικού συστήματος επί μονίμου βάσεως.

Πόλος έλξης η Μονή Αγίου Νεοφύτου

Η Αρετή Πιερίδου τονίζει ότι είναι όντως μια τεράστια έκπληξη και για την τοπική Αρχή η ανάπτυξη του θρησκευτικού τουρισμού στην Τάλα. Το ρεύμα αυτό υπήρχε πάντοτε λόγω του Αγίου Νεοφύτου, παρατηρεί, ωστόσο τον τελευταίο χρόνο η επίσκεψη στις εκκλησίες του κέντρου της κοινότητας είναι κάτι μοναδικό. «Αυτό γίνεται κυρίως με τους Ρώσους επισκέπτες, οι οποίοι είναι γνωστό πόση έντονη θρησκευτική πίστη διαθέτουν» τονίζει. «Σε αυτό το “μπουμ επισκεψιμότητας” συνέτεινε σε μεγάλο βαθμό η πρωτοβουλία του Αρχιεπισκόπου Κύπρου να ανεγείρει τη νέα εκκλησία, μετατρέποντας την παλιά εκκλησία του χωριού σε θρησκευτικό μουσείο, με τη μεταφορά σε αυτό σπάνιων και μεγάλης αξίας θρησκευτικών εικόνων. »Έχει έτσι δημιουργηθεί ένας νέος πόλος έλξης επισκεπτών στο κέντρο της κοινότητας, πριν τα λεωφορεία με τους επισκέπτες συνεχίσουν προς τη Μονή Αγίου Νεοφύτου».

Οι ευεργέτες

Η Τάλα είναι η γενέτειρα του νυν Αρχιεπισκόπου Κύπρου, ο οποίος, όπως παρατηρεί η κοινοτάρχης, είναι ενεργό στέλεχος της τοπικής κοινωνίας. «Αγαπά πολύ την Τάλα και είναι όντως πλεονέκτημα για μας η εντοπιότητά του» παραδέχεται. «Έχει μια ευαισθησία προς την κοινότητα την οποία εκφράζει εμπράκτως. Για παράδειγμα, στην περίπτωση της ανέγερσης της νέας εκκλησίας, έχει επιπροσθέτως του έργου διαθέσει και εξοπλίσει αίθουσα με ηλεκτρονικούς υπολογιστές για δωρεάν μαθήματα σε παιδιά και ενήλικες της κοινότητας». Αντίστοιχη ωφέλεια έχει η Τάλα, παρατηρεί η πρόεδρος του Κοινοτικού Συμβουλίου, από έναν μέγα ευεργέτη της Πάφου, τον Σωτήρη Χατζημηνά, ο οποίος όταν βρίσκεται στην Κύπρο είναι κάτοικος Τάλας. «Πρόκειται για έναν ευπατρίδη που μας έχει βοηθήσει χωρίς να το δημοσιοποιεί σε άπειρες περιπτώσεις» τονίζει. «Πληρώνει για έργα αρωγής στην τρίτη ηλικία, για τα σχολεία μας, για έργα ανάπτυξης, όπως το Πολυπολιτισμικό Κέντρο Τεχνών που προωθείται τώρα. Είμαστε τυχεροί που έχουμε τη στενή αυτή σχέση με τους δύο αυτούς ανθρώπους».

Γράφει: Ντόρα Χριστοδούλου

Αρέσει σε %d bloggers: